Wybity ząb u dziecka – pierwsza pomoc w ciągu pierwszych 30 minut

Wybity ząb u dziecka to sytuacja, w której liczy się każda minuta – ale to, co robisz, zależy od tego, czy wypadł ząb stały, czy mleczny. Pomylenie tych dwóch przypadków i próba wsadzenia z powrotem mlecznego zęba może zaszkodzić zawiązkowi zęba stałego pod spodem.

Ząb stały czy mleczny? To zmienia wszystko

Zęby mleczne wypadają zwykle między 6. a 12. rokiem życia i mają mniejszy, bardziej stożkowaty korzeń niż zęby stałe. Jeśli nie masz pewności, licz się z tym, że u dziecka poniżej 6 lat niemal na pewno jest to ząb mleczny, a u nastolatka po 12. roku życia – najpewniej stały. W razie wątpliwości zabierz wybity ząb ze sobą i pozwól ocenić to dentyście.

Wybity ząb stały – co robić w ciągu 30 minut?

Podnieś ząb, trzymając go za koronę, czyli białą, widoczną część, nigdy za korzeń. Jeśli jest zabrudzony, opłucz go delikatnie mlekiem lub własną śliną dziecka – nie wodą z kranu i nie szoruj go. Spróbuj delikatnie umieścić ząb z powrotem w zębodole i poproś dziecko, żeby przytrzymało go, delikatnie zagryzając np. czystą gazę. Jeśli nie da się go umieścić z powrotem, przechowaj go w kubeczku z mlekiem, nie z wodą, i jedź do dentysty najszybciej jak to możliwe – najlepiej w ciągu 30 minut, bo szanse na przyjęcie się zęba gwałtownie spadają z każdą kolejną godziną.

Wybity ząb mleczny – dlaczego postępowanie jest inne?

Mlecznego zęba nie wsadza się z powrotem – próba reimplantacji może uszkodzić znajdujący się pod nim zawiązek zęba stałego. Wystarczy uspokoić dziecko, zatamować krwawienie czystą gazą lub chusteczką delikatnym uciskiem przez kilka minut i umówić wizytę kontrolną u dentysty, żeby ocenić, czy dziąsło i sąsiednie zęby nie ucierpiały.

Czego nie robić?

Nie trzymaj wybitego zęba na sucho, bo obumiera w kilka minut, i nie dezynfekuj go alkoholem ani środkami czyszczącymi. Nie szoruj korzenia, próbując go oczyścić – można w ten sposób zniszczyć komórki potrzebne do ponownego zrośnięcia z kością.

Co dalej po pierwszej pomocy?

Nawet jeśli udało się umieścić ząb z powrotem, dentysta powinien go ocenić i czasem czasowo unieruchomić z sąsiednimi zębami. Jeśli to dopiero pierwsza poważniejsza wizyta stomatologiczna dziecka, sprawdź nasz poradnik jak przygotować dziecko do wizyty u dentysty, żeby zmniejszyć stres związany z całą sytuacją.